Co to jest przepuklina?

Istnieje kilka rodzajów przepuklin, jednak niezależnie od tego, jakiego obszaru ciała one dotyczą, wszystkie są skutkiem osłabienia powłok jamy ciała, a następnie wywarcia na nie nacisku. Do powstania obszarów obniżonej wytrzymałości w obrębie ścian jam ciała dochodzi najczęściej w tak zwanych miejscach o zmniejszonej oporności, czyli takich, które posiadają do tego predyspozycje. Wśród przyczyn wspomnianego osłabienia wymienia się m.in. zaburzenia syntezy i struktury kolagenu.

Operacje i leczenie przepuklin - znajdź klinikę
Porównaj oferty, sprawdź ceny i przeczytaj opinie o 76 placówkach wykonujących operacje i leczenie przepuklin:

Wpływ na rozwój przepuklin mają również choroby, w przebiegu których wzrasta ciśnienie wewnątrzbrzuszne (np. POChP). Częstość występowania przepuklin rośnie wraz z wiekiem, z powodu stopniowo wyczerpujących się możliwości regeneracyjnych organizmu. Na tę dolegliwość są narażone także osoby wykonujące ciężką pracę fizyczną lub podnoszące ciężary.

Rodzaje przepuklin

Rodzaje przepukliny

Przepukliny dzielimy ze względu na ich umiejscowienie, czas wystąpienia oraz wywoływane przez nie objawy.

Przepukliny wrodzone i nabyte

Ze względu na moment życia, w którym wystąpiła przepuklina, rozróżniamy przepukliny nabyte i wrodzone. Te pierwsze dotyczą noworodków i niemowląt, które nie ukończyły jeszcze 6. miesiąca życia. Przepukliny nabyte obserwuje się w późniejszych etapach życia - występują one znacznie częściej niż wrodzone.

Przepukliny odprowadzalne i nieodprowadzalne

Ze względu na zachowanie przepuklin, dzielimy je na odprowadzalne, czyli takie, które samoistnie lub pod wpływem nacisku wracają z powrotem do swojego prawidłowego położenia w jamie brzusznej, oraz nieodprowadzalne, czyli te, które na stałe zostały umieszczone poza jamą brzuszną. W większości przypadków przepuklina nieodprowadzalna wymaga pilniejszej interwencji chirurgicznej niż odprowadzalna.

Przepukliny zewnętrzne i wewnętrzne

Ze względu na miejsce wystąpienia, przepukliny dzielimy na zewnętrzne i wewnętrzne. Zewnętrzne są widoczne gołym okiem i zwykle pojawiają się w okolicach jamy brzusznej. Przepukliny wewnętrzne powstają z kolei w jamach ciała i nie da się ich zobaczyć przez skórę.

Przepukliny zewnętrzne

Najczęściej występującą przepukliną zewnętrzną jest przepuklina brzuszna. Zaliczamy do niej aż kilkanaście różnych wariantów, jednak te najpopularniejsze to:

  • Przepuklina pachwinowa stanowi około 70% wszystkich przypadków przepuklin brzusznych. Dochodzi do niej, gdy część jelita przeciska się przez dolną część brzucha do pachwiny. Wyróżniamy dwa rodzaje przepukliny pachwinowej: prostą i skośną.
  • Przepuklina pępkowa z reguły występuje u najmłodszych pacjentów. Przepuklina pępkowa u niemowląt jest wrodzoną wadą anatomiczną, zaś przepuklina pępkowa u dorosłych najczęściej pojawia się u kobiet - otyłych lub w ciąży.
  • Przepuklina kresy białej występuje w nadbrzuszu, dokładnie między pępkiem a mostkiem. Częściej dotyka ona mężczyzn niż kobiet, zwłaszcza tych, którzy regularnie uprawiają sport. Jej objawy są z początku dość delikatne i nasilają się po wytężonym wysiłku fizycznym.
  • Przepuklina udowa dotyka przede wszystkim kobiet. Dochodzi do niej, gdy narządy jamy brzusznej przemieszczają się w okolice pachwiny przez kanał udowy. Na wystąpienie tego rodzaju przepukliny są narażone przede wszystkim kobiety po porodzie (dochodzi wówczas do rozszerzenia kanału udowego) oraz po 65. roku życia (ze względu na znaczne osłabienie mięśni).
  • Przepuklina mosznowa występuje zarówno u dorosłych mężczyzn, chłopców, jak i u niemowląt. Jeżeli pojawia się u nowonarodzonych dzieci, jej przyczyną jest niewłaściwe zamknięcie się kanału pachwinowego, co często pojawia się u wcześniaków, które mają jeszcze słabe mięśnie brzucha. Przyczyną powstania przepukliny u mężczyzn może być nadwaga, problemy z oddawaniem moczu, czy zaparcia.
  • Przepuklina w bliźnie pooperacyjnej (pooperacyjna) pojawia się ona w następstwie powikłań po przebytej operacji, najczęściej w okresie gojenia się rany. Jej przyczyną jest najczęściej nieprawidłowa technika chirurgiczna podczas zamykania jamy brzucha, wdanie się zakażenia lub krwiak w ranie.

Bardzo rzadko diagnozowane są:

  • przepuklina pępowinowa, wynikająca z zaburzeń w kodzie genetycznym
  • przepuklina cewy nerwowej, wynikająca z wady w okresie płodowym
  • przepuklina kręgosłupa, zwana potocznie wypadnięciem dysku
  • przepuklina wargowa, która jest żeńskim odpowiednikiem przepukliny mosznowej
  • przepuklina ześlizgowa, będąca rodzajem przepukliny pachwinowej skośnej
  • przepuklina rzekoma, która charakteryzuje się brakiem worka przepuklinowego
  • przepuklina zasłonowa, w której dochodzi do uwypuklenia narządów przez kanał zasłonowy
  • przepuklina kroczowa, która najczęściej pojawia się po operacji odbytnicy lub prostatektomii przezkroczowej

Przepukliny wewnętrzne

Powstawanie przepuklin wewnętrznych jest związane przeponą - płaskim mięśniem zlokalizowanym między jamą brzuszną a jamą klatki piersiowej. Z tego względu ten rodzaj przepuklin określa się także mianem przepukliny przeponowej. Dochodzi do niej, gdy narządy znajdujące się w jamie brzusznej przesuwają się do klatki piersiowej z powodu ubytków w przeponie. Jednym z otworów jest tak zwany rozwór przełykowy, czyli miejsce, które przechodzi przez przełyk.

Przepuklina rozworu przełykowego to rodzaj przepukliny pojawia się, gdy dochodzi do przemieszczenia się części żołądka do klatki piersiowej. Wyróżniamy dwa podstawowe rodzaje przepukliny rozworu przełykowego:

  • przepuklina wślizgowa polega na przesunięciu się jedynie wpustu żołądka. Objawia się występowaniem bólu w nadbrzuszu i okolicy klatki piersiowej, dusznościami, zgagą, chrypką, kaszlem, wymiotami oraz problemami z przełykaniem
  • przepuklina okołoprzełykowa polega na przemieszczeniu się zarówno wpustu, jak również głównych części żołądka. Niestety tego rodzaju przepuklina często nie daje żadnych objawów na samym początku, mogą jednak pojawić się duszności oraz zaburzenia pracy serca.

Przepuklina - objawy charakterystyczne

Przepuklina zewnętrzna, niezależnie od miejsca, w którym się znajduje, cechuje się podobnym zespołem symptomów.

Objawy przepukliny to:

  • miękki guz znajdujący się w miejscu przepukliny - początkowo daje się on odprowadzić do jamy brzusznej, z czasem jednak staje się to coraz trudniejsze
  • ból, pieczenie oraz uczucie ciągnięcia w trakcie uciskania guza
  • ból promieniujący na pobliskie obszary ciała w czasie kaszlu, wysiłku fizycznego oraz podczas długotrwałego stania lub siedzenia

Przepuklina - leczenie

Objawy przepukliny

Przepuklina jest przypadłością, która sama nie zniknie i należy leczyć ją operacyjnie. W pewnych sytuacjach wykorzystuje się jednak tak zwany pas przepuklinowy, który znajduje zastosowanie w leczeniu zachowawczym przepuklin brzusznych.
Zadaniem pasa przepuklinowego jest stabilizowanie powłok ciała i zapobieganie przemieszczaniu się jelit lub innych narządów jamy brzusznej do powstałego worka przepuklinowego. Stosuje się go w sytuacji, gdy nie ma możliwości operacyjnego leczenia przepukliny z powodu bezwzględnych przeciwwskazań do zabiegu, a także w okresie pooperacyjnym, w celu zabezpieczenia przed nawrotem schorzenia.

Zastosowaniu pasa u chorych leczonych zachowawczo pozwala uniknąć powiększania się worka przepuklinowego, a także wystąpienia groźnego powikłania, jakim jest uwięźnięcie przepukliny. Do sytuacji tej dochodzi, gdy za jelitami, które dostały się do worka przepuklinowego zacisną się wrota przepukliny. Powoduje to niedrożność jelita, co prowadzi do jego niedokrwienia, a następnie martwicy.

Operacja przepukliny

Jedynym skutecznym sposobem na pozbycie się przepukliny, jest operacja. Osoby, u których nie występują zatem bezwzględne przeciwwskazania do jej wykonania, kieruje się na zabieg chirurgiczny. Istnieje kilka metod operacyjnego leczenia przepukliny, jednak te najpopularniejsze to operacja klasyczna oraz laparoskopowa.

Operacja klasyczna

Operacja przepukliny klasyczna

Najczęściej wykonywaną operacją naprawczą przepukliny jest operacja klasyczna, nazywana też otwartą. Wykonuje się ją w znieczuleniu ogólnym, po nacięciu skóry w okolicy powstania przepukliny. Zadaniem chirurga jest wypreparowanie worka przepuklinowego wraz z jego zawartością, a następnie odprowadzenie go do miejsca, w którym powinna się ona znajdować. Kolejny krok to naprawienie ubytku w ścianie jamy brzusznej (o ile przepuklina dotyczy tej części ciała) - pomaga to zapobiec nawrotowi przypadłości.

Odtworzenie brakującego fragmentu można przeprowadzić z wykorzystaniem tkanek własnych pacjenta, jednak za lepszą metodę uważa się przeprowadzenie tej procedury z użyciem specjalnej siatki przepuklinowej, wykonanej ze specjalnych materiałów (tak zwaną beznapięciową metodą Lichtensteina). Wykorzystanie siatki zmniejsza ryzyko nawrotu przepukliny.

Operacja przepukliny laparoskopowa

Operacja przepukliny laparoskopowo

W przypadku metody laparoskopowej, siatka wykorzystywana jest zawsze. W przebiegu operacji, ubytek ściany jamy brzusznej wypełnia się przy wykonaniu znacznie mniejszego cięcia - takiego, aby wprowadzić przez nie laparoskop. Jest to specjalna rurka, w której znajduje się teleskop, mała kamera oraz źródło światła. Dzięki urządzeniu możliwe jest przeniesienie obrazu jamy brzusznej na ekrany monitorów w sali operacyjnej.

Przeprowadzenie takiego zabiegu wymaga wytworzenia przestrzeni, umożliwiającej wykonywanie manewrów wprowadzanymi do jamy brzusznej narzędziami. W tym celu wykorzystuje się insuflator, który za pomocą cienkiej igły reguluje przepływ gazów i utrzymuje stałe ciśnienie w jamie otrzewnej. Dzięki takiemu podejściu nie jest konieczne wykonanie szerokiego cięcia i otwarcia jak ciała, co obniża częstość występowania różnych powikłań.

Taki zabieg jest trudniejszy technicznie od klasycznego, jednak zapewnia pacjentowi szybszy powrót do pełni sił, a także większy komfort w pierwszych dniach po operacji. Laparoskopię wykonuje się najczęściej przy przepuklinach pachwinowych oraz nawrotowych, czyli takich, które powstały ponownie w tej samej lokalizacji po operacji przepukliny pierwotnej. Metody laparoskopowe świetnie sprawdzają się także w przypadku przepuklin pierwotnych u osób młodych i aktywnych fizycznie.

Jak się przygotować do operacji przepukliny?

Czas oczekiwania na operację przepukliny w ramach NFZ może wynosić nawet kilka miesięcy. W tym czasie stan pacjenta może ulec pogorszeniu - aby tak się nie stało, trzeba przestrzegać kilku zasad.

Na krótko przed operacją trzeba będzie wykonać rutynowe badania krwi, a także upewnić się czy szczepienie przeciwko wirusowemu zapaleniu wątroby typu B (WZW B) jest aktualne. O wszelkich niezbędnych pozostałych przedoperacyjnych zaleceniach pacjenta poinformuje lekarz kierujący go na zabieg. Dobrze unikać infekcji, ponieważ reakcje organizmu takie jak kaszel i kichanie gwałtownie podnoszą ciśnienie w jamie brzusznej, powodując tym samym powiększenie przepukliny i zwiększając ryzyko jej uwięźnięcia.

Należy stosować lekkostrawną, bogatą w błonnik dietę, a z codziennego jadłospisu wykluczyć potrawy wzdymające (zawierające m.in. warzywa kapuściane oraz strączkowe). Zaparcia również mogą przyczynić się do powiększenia się przepukliny. Lepiej jeść 5-6 małych posiłków niż 3 duże - przejadanie się również powoduje wzrost ciśnienia w jamie brzusznej.

Wysiłek fizyczny (zwłaszcza podnoszenie ciężarów) należy zostawić na okres po rekonwalescencji. Napinanie mięśni brzucha może doprowadzić do uwięźnięcia przepukliny. 

FAQ, czyli najczęstsze pytania o operację przepukliny 

Pacjenci cierpiący z powodu przepukliny często mogą mieć wątpliwości związane zarówno z samą chorobą, jak i jej leczeniem. Odpowiadamy na najczęstsze pytania dotyczące operacji przepukliny.

  • Czy ból w lewej pachwinie może oznaczać przepuklinę?

    Ból w pachwinie to tylko jeden z objawów przepukliny. Charakterystycznym symptomem jest guz, który daje się odprowadzić do wnętrza ciała. Ból mu towarzyszący jest specyficzny, a pacjenci często opisują go jako uczucie ciągnięcia oraz pieczenia. Dowiedz się więcej o objawach przepukliny.

  • Do jakiego lekarza należy udać się z przepukliną?

    Przepuklina wymaga szybkiej interwencji chirurgicznej, dlatego z objawami tej przypadłości należy się udać właśnie do chirurga. Po ocenie stanu pacjenta skieruje go on na operację. Dowiedz się więcej metodach leczenia przepukliny.

  • Jakie są zalecenia po operacji przepukliny?

    Aby mieć pewność, że rekonwalescencja po operacji przebiegnie prawidłowo, należy przestrzegać wszelkich zaleceń lekarskich. Najczęściej dotyczą one podejmowania wysiłku fizycznego. Chirurdzy zalecają odpoczynek przez okres od 2 do 4 tygodni, przy czym powrót do ćwiczeń na siłowni jest możliwy nie wcześniej niż po 3 miesiącach od operacji.

  • Jakie powikłania mogą wystąpić po operacji przepukliny pachwinowej?

    Każdy zabieg chirurgiczny wiąże się z możliwością wystąpienia powikłań. Nie inaczej jest w przypadku operacji przepukliny. Do najczęściej występujących powikłań zaliczamy m.in. krwiaka powstałego w miejscu operacji oraz nadkażenie rany. Znacznie rzadziej dochodzi do odrzutu siatki zastosowanej w przebiegu operacji czy znalezienie się nerwu czuciowego w obrębie blizny pooperacyjnej i związane z tym dolegliwości bólowe.

  • Czy po operacji przepukliny należy stosować specjalną dietę?

    Bezpośrednio po zabiegu powinno się przestrzegać diety zaleconej przez lekarza. W niektórych przypadkach dobrze sprawdzi się dieta płynna, w innych wystarczą lekkostrawne, niezbyt mocno doprawione posiłki. Po wyjściu ze szpitala można powrócić do swoich nawyków żywieniowych, z zastrzeżeniem, że jadłospis powinien być uzupełniony o produkty bogate w błonnik, a unikać należy potraw wzdymających i mogących powodować zaparcia.

Operacje i leczenie przepuklin - opinie pacjentów

Pacjenci, którzy zdecydowali się na operację przepukliny, postanowili podzielić się swoimi opiniami na temat zabiegu. Można przeczytać je poniżej. Wszystkie komentarze zamieszczone w serwisie Tourmedica.pl pochodzą od osób, które zapisały się na zabieg za pośrednictwem naszego portalu, dzięki czemu są one w 100% rzetelne i zweryfikowane.

Arek

Profesjonalna pomoc medyczna w miłej atmosferze
  

Nie mając pojęcia oddałem się w dobre ręce, żadnych komplikacji, książkowe gojenie, szybki powrót do zdrowia.

Opinia o: Orthos Szpital Wielospecjalistyczny, Komorowice (dr n. med. Lesiak Paweł)
Mirosław

Profesjonalizm w każdym calu. Polecam
  

Zabieg przeprowadzony szybko i sprawnie - co najważniejsze bez bólowo w trakcie jak i po samym zabiegu.

Opinia o: Szpital Medicus Bonus Środa Wielkopolska, Środa Wielkopolska (dr n. med. Galbas Krzysztof)
Adam

Kompetencja i skuteczność
  

Dobre znieczulenie, bardzo dobry anestezjolog. Operacja przebiegła szybko. Cały personel stwarzał dobrą atmosferę. Po operacji bardzo dobra opieka.

Opinia o: Centrum Medyczne Bieniek, Wrocław (dr Kozłowski Aleksander)
Sylwester K

Super
  

Miałem zabieg przepukliny pachwinowej metodą laparoskopową, jestem zadowolony z zabiegu, który przebiegł bez najmniejszych komplikacji.

Opinia o: Mediklinika, Szczecin (prof. dr hab. n. med. Ostrowski Marek)
 

Umów wizytę!

Jeśli Ciebie także dotyczy problem przepukliny, nie wahaj się dłużej - skontaktuj się z nami! Nasz doradca bezpłatnie przedstawi Ci pełną ofertę leczenia spośród 76 klinik w Polsce wraz ze szczegółowymi cenami. Pomoże również w umówieniu wizyty konsultacyjnej u wybranego specjalisty w wygodnym dla Ciebie terminie.

Zadzwoń do nas: 22 417 40 36 (telefon czynny pon - pt, w godz. 8:00 - 18:00)

Źródła:

Ścierski A., Przepukliny udowe i pachwinowe u dorosłych, ISBN: 978-83-7522-051-3, Bielsko-Biała, 2011
Janczak D., Przepuklina. Chirurgia po Dyplomie, 2017